Koopgids voor studiomicrofoon

Een microfoon is één van de belangrijkste elementen van het opnemen van audio. De grote diversiteit van studiomicrofoons kan echter een grote drempel zijn. Hieronder hebben we alle eigenschappen en verschillen van microfoons haarfijn uitgelegd.

Wil je nog meer uitleg en advies? Kom eens langs in één van onze winkels

Soorten microfoons

Zingende vrouwGlobaal is er een onderscheid te maken tussen twee typen microfoons: de dynamische microfoon en de condensatormicrofoon. Daarnaast onderscheiden we de USB-microfoon die gebruik maakt van de techniek van een traditionele microfoon.

Dynamische microfoons

Een dynamische microfoon produceert een audiosignaal door het bewegen van een spoel in een magnetisch veld. Dynamische microfoons zijn minder gevoelig voor geluidsdruk en hoge frequenties, maar kunnen daarom een hoger volume aan. Dynamische microfoons zijn relatief goedkoop en perfect voor het opnemen van drums en elektrische gitaren. De bekendste microfoon is de Shure SM57 die vaak wordt gebruikt voor de snare drum en voor elektrische gitaren.

Condensatormicrofoons

Een condensatormicrofoon reageert beter op de snelheid en nuances van geluidsgolven. Het audiosignaal wordt opgewekt via luchtdrukveranderingen van een condensator. Condensatormicrofoons met een groot membraan zijn erg veelzijdig en worden veel gebruikt voor zang. Condensatormicrofoons met een klein membraan zijn ideaal voor het opnemen van drums en viool.

USB-microfoons

Een USB-microfoon is een microfoon die direct op je computer wordt aangesloten. Hij is daarom voorzien van een ingebouwde voorversterker en een convertor die het analoge signaal omzet naar een digitaal signaal. Dankzij de voorversterker en de convertor is een interface of een mixer overbodig. USB-microfoons zijn ideaal voor beginnende muzikanten die niet direct honderden euro´s willen uitgeven aan opnameapparatuur.

De frequentiekarakteristiek

Frequentiekarakteristiek SM57De grafiek met de frequentiekarakteristiek vertelt veel over de eigenschappen van een microfoon. Elke microfoon wordt getest in een zogenaamde dode kamer. Dat is een ruimte zonder echo’s en andere ongewenste geluiden. De microfoon wordt voor een speaker geplaatst die een slimme vorm van ruis produceert: ruis waarin alle frequenties zijn opgenomen en waarin de energie over alle octaven is verdeeld. Vervolgens wordt de output van de microfoon tussen de 20Hz en de 20kHz gemeten. Dat is het bereik van het menselijk gehoor.

De horizontale getallen in een frequentiekarakteristiek representeren de frequenties. De verticale getallen staan voor de relatieve respons in decibel. Een frequentiekarakteristiek laat zien bij welke frequenties een microfoon het best presteert. De Shure SM57 heeft een normale respons vanaf 150Hz en een piek bij de hogere frequenties. Dat maakt de SM57 perfect voor een snare drum: het gebied vanaf 150Hz is precies het gebied waar de basisfrequentie van de snare ligt, terwijl de ‘attack’ van de snare in het hoge frequentiegebied ligt.

Het polaire patroon

Het polaire patroon vertelt iets over de richting van het geluid. Sommige microfoons zullen gevoelig zijn voor omgevingsgeluid, terwijl anderen alleen geluid vanaf de voorkant registreren. Duurdere microfoons zijn uitgerust met een verwisselbaar polair patroon.

Cardioide patroonCardioïde

Microfoons met een hartvormig patroon zullen vooral geluid van de voorkant opnemen. Geluid dat vanaf de zijkant of de achterkant van de microfoon komt, zal niet worden opgenomen. Dat is erg bruikbaar als je meerdere microfoons tegelijk gebruikt. Bij live-optredens met deze microfoons is ongewenste feedback verleden tijd.  Bij cardioid microfoons kan het ‘proximity effect’ optreden: een verhoogde respons van de lage tonen als de microfoon dichtbij de geluidsbron is.

 

Supercardioide patroonSupercardioïde en hypercardioïde

Een super- en hypercardioid profiel zorgt voor een nog beter te richten microfoon.  Deze microfoons elimineren bijna elk geluid dat van de zijkant van de microfoon komt. Ook het geluid van schuin achter wordt niet versterkt. De geluidsgolven die loodrecht vanaf de achterkant komen, worden wel versterkt. Het positioneren van super- en hypercardioid microfoons kan daarom lastig zijn. 

 

Omnidirectioneel patroonOmnidirectioneel

Omnidirectionele microfoons registreren geluid vanaf alle richtingen. Een omnimicrofoon heeft geen last van het nabijheidseffect. In principe zijn alle microfoons omnidirectioneel maar door de behuizing en andere techniek kan dit worden aangepast.

 

 
Achtfiguur patroonAchtvormig figuur

Een achtvormig patroon zorgt ervoor dat de microfoon gevoelig is voor geluid van de voor- én de achterkant. Geluidsgolven vanaf de zijkant zullen niet worden geregistreerd. Deze vorm wordt ook bi-directioneel genoemd.

Toepassingen van microfoons

Elk instrument klinkt het best met zijn eigen microfoon. Hieronder geven we tips voor de keuze van de juiste microfoon.

Drums

Als beginner kun je het beste kiezen voor cardioïde dynamische microfoons. Voor de hi-hat is een kleinmembraan de jusite keuze, terwijl het voor de overheads vooral belangrijk is dat de twee microfoons identiek zijn. De plaatsing van drummicrofoons vereist veel oefenen en experimenteren. Ook professionele producers blijven variëren met het type membraan en de plaatsing van microfoons.

Microfoon zangElektrische gitaar

Als je maar één microfoon wilt aanschaffen voor gitaren is het simpel: ga voor een dynamische microfoon en plaats hem vlakbij de speaker. Een grootmembraan condensatormicrofoon dient op enige afstand van de speaker geplaatst te worden. Een omnidirectioneel patroon kan soms goede resultaten geven, maar zorg er dan wel voor dat de akoestiek van de ruimte op orde is.

Akoestische gitaar

Voor het opnemen van akoestische gitaar kun je zowel een klein- als een grootmembraanmicrofoon aanschaffen. Om te beginnen richt je de microfoon omlaag en plaats je ‘m op ongeveer 10-15 cm afstand van de twaalfde fret. Sommige producers gebruiken twee microfoons: één bij het fretboard en één bij het klankgat.

Zang

Voor het opnemen van vocals is het aan te raden om een condensatormicrofoon met een groot membraan te gebruiken. Onthoud dat iedere microfoon anders klinkt en dat je op zoek moet naar een goede combinatie van stemgeluid en microfoon.

Piano

Een akoestische piano wordt vaak in stereo opgenomen. Gebruik hier twee grootmembraan condensatormicrofoons voor. Soms wordt een klein membraan gebruikt voor de hogere frequenties. Experimenteer met de plaatsing van de microfoons voor een optimaal resultaat.

Bekijk alle studiomicrofoons >